Page 29 - Aylık Dergi “Tepe’den” Kasım 2017 - Sayı 16
P. 29

26  GEZGİN                                                                              GEZGİN  27



                                     İznik’te çini üretimine ilk olarak
                                     14. yüzyılın sonu 15. yüzyılın
                                     başında başlandı. 14. yüzyıl
                                     sonundan itibaren çininin içerdiği
                                     kuvars maddesinin arttırılması ile
                                     sert ve beyaz hamurdan İznik’e

                                     özgü çiniler geliştirildi.





                                     1. Hristiyanlık konseyi burada   haline geldi. İznik atölyelerinde
                                     toplandı. 1075 yılında Selçuklu   yapılan çiniler genel olarak
                                     Sultanı Kutalmışoğlu Süleyman Şah   dönemin başkenti İstanbul’daki
                                     kenti alıp başkent yaptı ve 1097’de   saray duvarlarının ve önemli
                                     şehir tekrar Bizans’a geçti. 1204’de   mimari yapıların duvarlarının
                                     Latinlerin İstanbul’u zaptı sırasında   süslenmesinde kullanılmaktaydı.
                                     57 yıl Bizans’a başkentlik yaptıktan
                                     sonra 1331 tarihinde Orhan Gazi   İznik’te gezilecek yerler
                                     tarafından Osmanlı ülkesine    İznik Gölü: Marmara Bölgesi’nin
                                     katıldı, bundan sonra ismi İznik   en büyük, Türkiye’nin ise 5. büyük
                                     olarak değişti.                gölü olan İznik Gölü, derinliği en
                                                                    fazla 80 metre olan tektonik bir
                                     Osmanlı döneminin ilk cami,    tatlı su gölüdür. Toplamda 310
                                     medrese ve imareti İznik’te inşa   kilometrekarelik bir alana yayılan
                                     edildi.14., 15. ve 16. yüzyıllarda   elips şeklindeki gölün uzunluğu
                                     İznik önemli bir sanat merkezi oldu,   33 kilometre, genişliği 12 kilometre,
                                     dünyaca ünlü çini ve seramikler   çevresi ise 95 kilometre. Çevresi
                                     burada üretildi. İznik, Helenistik   tarım alanları ve zeytinliklerle
                                     çağdan kalma ızgara planlı kent
                                     yerleşimi, Roma, Bizans ve Osmanlı
                                     döneminden kalan anıtsal yapıları   İznik çinisi
                                     ile dikkat çekiyor
                                                                     özellikleri
                                     Dillere destan İznik çinisi
                                     İznik, tarihi geçmişinin yanında   •  Sır tabakasının parlak olması
                                     Osmanlı sanatına damgasını        yüzeyde su tutulmasına
                                     vuran birbirinden güzel çinileri    izin vermez, bakteri ve küf
                                     ile de bilinir.                   oluşumunu engeller. Diğer
                                                                       taraftan alt yüzeyindeki
 Çinisi ve zengin    Z  engin tarihi, önemli tarihi   Şehrin kurulması, Makedonya kralı   Çini, çeşitli malzemelerin   mevcut por dağılımları
       Büyük İskender’in ölümüyle
 yapıları ve çinileriyle tanınan
                                                                       sayesinde duvarların gaz
                                     birleşiminden oluşan, üzerinde
 İznik, son zamanlarda   İskender’in Frigya satrabı   çeşitli motiflerle boyama yapılmış   alışverişini sağlar. Bu özellikleri
 tarihiyle İznik  manzaralarıyla da karşımıza sık sık   Gölü kıyısında Antigoneia ismini   taşlardır. İznik çinisi ise sertliği,   ıslak ortamlarda uzun yıllar
       Antigonus’un M.Ö. 4. yy’da Askanya
 dillere destan olan güneş batışı
                                                                       sayesinde dış cephelerde ve
                                     süsleme sanatında kullanılan
                                                                       bozulmadan kalabilir.
 çıkar oldu.
                                     sağlamlığı ve zarafeti ile ün
       verdiği kenti imar ettirmesiyle
       gerçekleşti. Kent Antigonos’un   yapmıştır.
 Bursa’ya bağlı ve şehre uzaklığı    ölümünden sonra diğer komutan   •  Çini üzerindeki sır tabakasının
 Dört medeniyete ev sahipliği yapmış İznik,   8,5 km. olan İznik’in en eski yerleşimi   Lysimachos’un eline geçti,   İznik’te çini üretimine ilk olarak    parlaklığı, farklı ışık kırılmaları
       Lysimachos kenti geliştirip,
                                                                       meydana getirerek sır
 M.Ö 2500 yıllarına kadar ulaşır.
                                     14. yüzyılın sonu 15. yüzyılın
 tarihi yapıları, gölü ve göldeki gün batımı   Tarihte dört kez başkent olmuş   güzelleştirdi ve karısının adına   başında başlandı. 14. yüzyıl   altındaki renklerin daha parlak
 manzarasıyla görülmeye değer bir yer. İznik,   ve dört medeniyete ev sahipliği   izafeten adını “Nikaia” koydu.   sonundan itibaren çininin içerdiği   görünmesini ve bulundukları
                                     kuvars maddesinin arttırılması ile
 yapmış İznik, Antik Çağ’dan itibaren
                                                                       ortamın daha geniş
       Lysimachos’un M.Ö. 293’te
 sağlam yapıdaki çinisiyle tüm dünyada   Nikaia olarak anılıyordu. Yunanca   ölümünden sonra kente Bithynialılar   sert ve beyaz hamurdan İznik’e   görünmesini sağlar.
 tanınıyor.  “Eis Ten Nika ieon” (Nikaia’ya)   hakim oldu, M.Ö. 2. yüzyılda   özgü çiniler geliştirildi. Böylece İznik   •  Bulundukları ortamda ısı
 anlamına gelen kelime grubunun
       Roma hakimiyetine giren şehir
                                     çinisi ün yaptı ve İznik, 15-18’inci
 “Eis” ve “Nik” kısımlarının “Eisnik”   daha sonra Bizans hakimiyetinde   yüzyıllar arasında önemli çini ve   yalıtım özelliği göstererek
 “İsnik” olarak telaffuz edilmesinden   kaldı. Nikaia şehri, havarilerden   seramik üretim merkezi haline   mekanların kışın sıcak, yazın
 kaynaklanarak günümüze geldiği   Petros’un gelmesinden sonra   geldi. Sadece Anadolu’da değil tüm   serin olmasını sağlar.
 anlaşılıyor.  Hristiyanlık ile tanıştı, 325 yılında   dünya genelinde önemli bir merkez
   24   25   26   27   28   29   30   31   32   33   34